Gymnasium Johan van Oldenbarnevelt, Amersfoort (1933)

Het voormalige gymnasium Johan van Oldenbarnevelt in Amersfoort is zonder twijfel het meesterwerk van bouwmeester C. B. van der Tak. Het is een Rijksmonument uit 1933. Volgens de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed een “gaaf voorbeeld van een gymnasium, uitgevoerd in een zakelijk expressionistische stijl met invloeden van het werk van W.M. Dudok. Het gebouw bezit esthetische kwaliteiten in vormgeving, verdeling van de massa en in in- en exterieur bijzondere detailleringen.”

Christinus van der Tak (1900-1977) was een telg uit een beroemd architectengeslacht. Als stadsarchitect heeft hij van 1925 tot 1945 een duidelijk stempel op Amersfoort gezet. Van der Tak bouwde veel scholen en andere gemeentelijke gebouwen in een aan Dudok verwante stijl. Hij maakte daarbij gebruik van blokvormen, gegroepeerd rond een verticale bouwmassa. De gevels bestaan meestal uit gele baksteen, met “indrukwekkende luifels en naar voren springende vlakken” die aan het gebouw een grote plasticiteit geven met een karakteristieke schaduwwerking. De gebouwen van Van der Tak liggen meestal in hun omgeving verankerd, waarbij gemetselde plantenbakken de overgang vormen naar een tuin of speelplaats.

Het is aannemelijk dat de stadsarchitecten van Amersfoort en het naburige Hilversum tussen 1925 en 1945 contact hebben gehad en elkaars werk kenden. Maar in de literatuur is daarover niets te vinden.

Door zijn lidmaatschap van de NSB tijdens de oorlogsjaren moest Van der Tak na de oorlog stoppen als stadarchitect. In de jaren vijftig hervatte hij op bescheiden schaal zijn praktijk. Zo ontwierp hij in Amersfoort de eerste serviceflat van Nederland.

Het voormalig gymnasium is in 2002 grondig gerestaureerd en aangepast aan de eisen des tijds. Het doet nu dienst als kantoorgebouw.

Tekst gebaseerd op digibron.nl, monumenten.nl, debedrijfsmakelaar.nl

Foto’s Henk Verheyen Fotografie, www.henkverheyen.nl