HAV BANK, SCHIEDAM (1933-1935, 1952)

Foto’s: © Jan Sluijter Photography
Afb: Collectie Jan Sluijter, archief Het Nieuwe Instituut
Afb: Collectie Jan Sluijter, archief Het Nieuwe Instituut

In opdracht van de Hollandse Algemeene Verzekeringsbank ontwierp Dudok in begin jaren dertig een nieuw kantoorcomplex aan de Gerrit Verboonstraat in Schiedam. Al in 1928 had de directie van de bank een prijsvraag uitgeschreven voor “een aan drie zijden vrijstaand  gebouw, dat bij allen eenvoud en zakelijkheid toch de betekenis moet  vertolken van een der voornaamste kantoor- en winkelcomplexen van de stad […]”. Daarop waren 88 ontwerpen ingestuurd, maar geen van deze inzendingen was “zonder hinderlijke gebreken”. Een gerenommeerd architect als Willem Dudok, van het pas opgeleverde Raadhuis in Hilversum en De Bijenkorf in Rotterdam, moet deze klus wel kunnen klaren, zal de directie daarna hebben gedacht. En dat deed Dudok.

Het gebouw bestond oorspronkelijk uit een langgerekt bouwdeel langs de straat en een kortere vleugel aan het water van de haven. Via de entree aan de havenkant, die bestond uit glas en staal, kwam de bezoeker in een royale marmeren ontvangsthal, met links een trap voor een enorme raampartij. Het raam brengt, aldus Dudok, “hier voor het oog het contact tot stand tusschen de buitenwereld en de bedrijvige kern van dit kantoorgebouw”. Naast de glasgevel en aan de binnenplaatszijde van het gebouw lagen kleinere vertrekken, die door “een rustige herhaling van een kleiner raamtype duidelijk tot uitdrukking komen”.

Op de begane grond aan de lange gevel waren de winkels geplaatst, afgedekt door een doorlopende luifel. Dit bouwdeel eindigde in een afgeronde hoek aan de Tuinlaan. In 1952 ontwierp Dudok aan deze zijde een uitbreiding van het gebouw. Het karakter bleef hierdoor ongewijzigd.

Net als het Raadhuis bestond de constructie van het gebouw uit beton, dat door Dudok was bekleed met beigegele tegels, die speciaal bij De Porceleyne Fles in Delft waren gefabriceerd.

Uiterst modern en een technisch unicum was het in het gebouw toegepaste koel- en verwarmingssysteem waarvoor waterleidingen in het beton werden aangebracht. In het hele gebouw waren geen radiatoren. Eind jaren negentig werd de voormalige HAV-bank verbouwd tot appartementen. Op het gebouw kwam een extra bouwlaag die iets verdiept ligt. Veel van de oorspronkelijke inrichting en indeling ging verloren, maar de marmeren hal is behouden. Ok de buitenzijde is grotendeels intact gebleven. Het gebouw is een gemeentelijk monument.