Openbaar slachthuis, Hilversum (1919-1924)

Architectuurhistoricus Herman van Bergeijk schrijft in zijn standaardwerk ‘W. M. Dudok’ dat slachten voor de oorlog werd beschouwd als een taak van de gemeente, om goed te kunnen toezien op de hygiëne. Dudok creëerde een sober en betaalbaar gebouw, volledig gericht op doelmatig gebruik. Platte daken maakten het gebruik van dure dakconstructies overbodig. Het slachthuiscomplex is volgens Van Bergeijk “een compositie van eenvoudige, rechthoekige bouwvolumes, asymmetrisch gegroepeerd rondom een centrale watertoren”.

Die eigen watertoren was nodig om het slachthuis regelmatig grondig schoon te maken. Toch moet het geen prettige omgeving zijn geweest om te verblijven. Schrijver en uitgever Martin Ros (1937-2020) beschreef in Herinneringen aan mijn rijke Roomse jeugd zijn wekelijkse tocht aan de hand van zijn moeder naar het slachthuis om goedkoop vlees in te slaan: “Dan was daar het slachthuis, een gebouw van helse stank en gruwelijke geluiden. De muren meende ik altijd beklad te zien door geronnen bloed en korstend vlees. Er liepen altijd van ouderdom al scheef lopende, met hun hangbuikjes over de grond strijkende hondjes op zoek naar de rauwste lekkernijen”.

In 1934 dient Dudok twee ontwerpen voor verbouwing en uitbreiding van het pand in. Door verbouwingen in de jaren zeventig en tachtig verloor het complex veel van zijn oorspronkelijke aanzien. Het is uiteindelijk gesloopt in 1997 om plaats te maken voor woningbouw. Het toenmalige Slachthuisplein is omgedoopt tot Jac. P. Thijsseplein en vormt het middelpunt van de nieuwe wijk, die refereert aan de oorspronkelijke Dudok-architectuur.